ยาคุมรายเดือน = ประจำเดือนควรจะมาตรง?
ยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนรวมแบบรายเดือน (ที่มีทั้งเม็ดฮอร์โมนและเม็ดแป้ง) ทำงานโดยควบคุมระดับฮอร์โมนเพื่อป้องกันการตกไข่ และโดยทั่วไปจะทำให้ประจำเดือนมาสม่ำเสมอระหว่างกินเม็ดแป้งในแผง
แต่หากคุณกินยาคุมมานาน แล้วประจำเดือนขาด — ไม่ใช่เรื่องแปลก และไม่จำเป็นต้องแปลว่าตั้งครรภ์เสมอไป
สาเหตุที่กินยาคุมแล้วประจำเดือนขาด
- ร่างกายตอบสนองต่อฮอร์โมนของยาคุม
ผู้ที่กินยาคุมต่อเนื่องหลายเดือน ร่างกายอาจมีเยื่อบุโพรงมดลูกบางลง จนไม่มีประจำเดือนหรือมีน้อยจนสังเกตไม่เห็น - ลืมกินยา หรือกินไม่ตรงเวลา
หากกินยาไม่สม่ำเสมอ หรือเว้นช่วงเกิน 7 วัน อาจทำให้ฮอร์โมนไม่เสถียร และทำให้ประจำเดือนเลื่อน หรือเกิดการตกไข่จริง = มีโอกาสท้อง - ความเครียด พักผ่อนไม่พอ น้ำหนักเปลี่ยน
แม้กินยาตรงเวลา ปัจจัยอื่นที่รบกวนระบบฮอร์โมนร่างกาย ก็อาจทำให้รอบเดือนแปรปรวนได้ - ตั้งครรภ์จริง
หากมีเพศสัมพันธ์ในช่วงที่ลืมกินยา หรือท้องก่อนเริ่มแผงยาใหม่โดยไม่รู้ตัว — อาจเกิดการตั้งครรภ์ได้
แล้วควรทำอย่างไร?
- หากลืมกินยา หรือกินไม่ตรงเวลา → ตรวจครรภ์ทันที
- หากกินยาถูกต้อง แต่ประจำเดือนหาย 2 เดือนติด → แนะนำให้พบแพทย์เพื่อประเมินฮอร์โมน
- หากพบว่าท้องแต่ไม่พร้อม → สามารถขอคำปรึกษาได้โดยไม่เปิดเผยตัวตน
ไม่ต้องกังวลคนเดียว — ถ้าไม่มั่นใจ ให้เราช่วยดูแล
หากคุณสงสัยว่าตั้งครรภ์ หรือกังวลว่าการกินยาคุมของคุณอาจพลาด ไม่ต้องเผชิญคนเดียว ทีมให้คำปรึกษาของ RSATHAI พร้อมรับฟังอย่างปลอดภัยและไม่ตัดสินต้องการคำปรึกษาเกี่ยวกับการตั้งครรภ์ไม่พร้อม ติดต่อเราได้ที่นี่
ระบบปรึกษาท้องไม่พร้อม RSA Online : https://abortion.rsathai.org
Line Official : @rsathai
Inbox Facebook Page : rsathai
บริการให้คำปรึกษาออนไลน์ วันจันทร์ – วันศุกร์ เวลา 8.00-19.00 น.
คืออยากสอบถามค่ะ หนูมีเพศสัมพันธ์ตอนในช่วงที่ทานเม็ดแป้ง จะเป็นอะไรไหมคะ แล้วก็หนูมาทานยาคุมฉุกเฉินด้วยหลัฃจากมีเพศสัมพันธ์ มีโอกาสท้องไหมคะ ตอนนี้ทานยาคุมขึ้นแผงใหม่แล้วค่ะ
1) มีเพศสัมพันธ์ช่วง “เม็ดแป้ง” จะเป็นอะไรไหม?
ถ้าเป็น ยาคุมชนิด 28 เม็ด (21 เม็ดฮอร์โมน+7เม็ดแป้ง) และ หนูกินเม็ดฮอร์โมนครบ ถูกต้อง ตรงเวลา มาก่อนหน้านั้น การมีเพศสัมพันธ์ช่วงเม็ดแป้ง ยังถือว่ามีการคุมกำเนิดต่อเนื่องอยู่ โอกาสท้องต่ำมาก
2) แล้วกินยาคุมฉุกเฉินเพิ่มหลังมีเพศสัมพันธ์ล่ะ?
ยาคุมฉุกเฉินช่วยลดโอกาสตั้งครรภ์ได้อีก ดังนั้นในกรณีของหนู = มียาคุมรายเดือนคุ้มครองอยู่แล้ว ยังเสริมด้วยยาคุมฉุกเฉิน โอกาสตั้งครรภ์น้อยมาก ๆ แทบไม่ต้องกังวล
3) ตอนนี้ขึ้นแผงใหม่แล้ว มีผลอะไรไหม?
ไม่มีปัญหา ดีด้วยซ้ำ ขอแค่เริ่มแผงใหม่ ตรงวัน ไม่ขาดยา ก็ถือว่าการคุมกำเนิดต่อเนื่องปกติ สิ่งที่อาจเจอได้ (ไม่ใช่ท้อง):
เพราะกินยาคุมฉุกเฉิน อาจมี
เลือดกะปริบกะปรอย
ประจำเดือนเลื่อน / มาเร็วหรือช้า
คลื่นไส้ คัดหน้าอก
อาการพวกนี้ เป็นผลข้างเคียงของยา ไม่ได้แปลว่าท้อง
ถ้าจะให้ชัวร์สุด:
ตรวจครรภ์ได้หลังมีเพศสัมพันธ์ไปแล้ว 14 วัน หรือ ถ้าประจำเดือนขาดเกิน 7 วัน
สรุปสั้น ๆ ให้สบายใจ จากที่เล่ามา โอกาสท้องน้อยมากมาก
—
นพ.นิรันดร์ ชัยศรีสุขอำพร
1) มีเพศสัมพันธ์ช่วง “เม็ดแป้ง” จะเป็นอะไรไหม?
ถ้าเป็น ยาคุมชนิด 28 เม็ด (21 เม็ดฮอร์โมน+7เม็ดแป้ง) และ หนูกินเม็ดฮอร์โมนครบ ถูกต้อง ตรงเวลา มาก่อนหน้านั้น การมีเพศสัมพันธ์ช่วงเม็ดแป้ง ยังถือว่ามีการคุมกำเนิดต่อเนื่องอยู่ โอกาสท้องต่ำมาก
2) แล้วกินยาคุมฉุกเฉินเพิ่มหลังมีเพศสัมพันธ์ล่ะ?
ยาคุมฉุกเฉินช่วยลดโอกาสตั้งครรภ์ได้อีก ดังนั้นในกรณีของหนู = มียาคุมรายเดือนคุ้มครองอยู่แล้ว ยังเสริมด้วยยาคุมฉุกเฉิน โอกาสตั้งครรภ์น้อยมาก ๆ แทบไม่ต้องกังวล
3) ตอนนี้ขึ้นแผงใหม่แล้ว มีผลอะไรไหม?
ไม่มีปัญหา ดีด้วยซ้ำ ขอแค่เริ่มแผงใหม่ ตรงวัน ไม่ขาดยา ก็ถือว่าการคุมกำเนิดต่อเนื่องปกติ สิ่งที่อาจเจอได้ (ไม่ใช่ท้อง):
เพราะกินยาคุมฉุกเฉิน อาจมี
เลือดกะปริบกะปรอย
ประจำเดือนเลื่อน / มาเร็วหรือช้า
คลื่นไส้ คัดหน้าอก
อาการพวกนี้ เป็นผลข้างเคียงของยา ไม่ได้แปลว่าท้อง
ถ้าจะให้ชัวร์สุด:
ตรวจครรภ์ได้หลังมีเพศสัมพันธ์ไปแล้ว 14 วัน หรือ ถ้าประจำเดือนขาดเกิน 7 วัน
สรุปสั้น ๆ ให้สบายใจ จากที่เล่ามา โอกาสท้องน้อยมากมาก
—
นพ.นิรันดร์ ชัยศรีสุขอำพร
อยากสอบถามคะ ปกติ กินยาคุม28เม็ดเป็นประจำ แต่พอเริ่มแผงใหม่กินผิดวัน อย่างเช่น เม็ดแรกของแผง หนูกินวันพุธ แต่ดันกินผิดวันคือกินวันอังคาร เริ่มกินเม็ดแรกผิดวันจะเป็นอะไรไหมคะ เม็ด2หนูเลยเริ่มกินเป็นวันพฤหัส ส่วนของวันพุธไม่ได้กินค่ะแบบนี้จะท้องไหมคะ
เรื่องกินยาคุม 28 เม็ด “ผิดวัน” บนแผง ถ้าหมายถึง “หยิบเม็ดยาผิดช่อง/ผิดวัน” แต่ยังกินต่อเนื่องทุกวัน เวลาใกล้เคียงเดิม ส่วนใหญ่ไม่ทำให้ท้อง โดยเฉพาะถ้าเป็นเม็ดยาฮอร์โมนเหมือนกันทั้งแผง (ยาคุม 28 เม็ดหลายยี่ห้อ เม็ดยาฮอร์โมนจะเหมือนกันเกือบหมด ยกเว้นเม็ดแป้งช่วงท้าย)
กรณีของคุณ:
วันพุธควรเริ่มเม็ดแรก แต่ไปกินเม็ด “วันอังคาร” แทน แล้ววันถัดไปกินเม็ด “วันพฤหัส”ช่องของวันพุธเลยถูกข้าม
แบบนี้โดยทั่วไปถือว่า “สลับลำดับเม็ด” มากกว่า “ขาดยา” ถ้ายังได้กินวันละ 1 เม็ดต่อเนื่อง ก็ โอกาสท้องต่ำมาก
หลังจากนี้ให้กินต่อวันละ 1 เม็ดตามลำดับไปจนหมดแผงได้เลย
แต่ถ้าแผงที่ใช้เป็นชนิด “ฮอร์โมนไม่เท่ากันทุกเม็ด” (triphasic) หรือมีเม็ดสีต่างกันหลายแบบ อาจมีผลบ้าง ควรดูชื่อยี่ห้อเพิ่มเติม
—
นพ.นิรันดร์ ชัยศรีสุขอำพร
กินยาคุมแบบ28เม็ด แต่ประจำเดือนไม่มาค่ะ ประมาณ 3-4เดือนแล้ว แต่กินยาครบตลอดนะคะ ตามวันเป๊ะๆเลย แปลกใจตรงที่ประจำเดือนไม่มาค่ะ
กินยาคุมแบบ 28 เม็ด แต่ประจำเดือนไม่มา 3–4 เดือน
ถ้ากินยาคุมตรงเวลาทุกวัน ไม่ลืมยาเลย การที่ประจำเดือนมาน้อยมากหรือไม่มาเลยสามารถเกิดขึ้นได้ โดยเฉพาะจากผลของฮอร์โมนที่ทำให้เยื่อบุโพรงมดลูกบางลง จึงอาจไม่มีเลือดออกในช่วงเม็ดยาหลอกได้
อย่างไรก็ตาม หากมีเพศสัมพันธ์ ควรตรวจการตั้งครรภ์อย่างน้อย 1 ครั้งเพื่อความมั่นใจ โดยเฉพาะถ้ายังไม่เคยตรวจเลยในช่วงที่ประจำเดือนขาดหลายเดือน
—
นพ.นิรันดร์ ชัยศรีสุขอำพร
กินยาคุมทุกเม็ดทุกวัน เวลาห่างกัน1-2ชั่วโมง แต่ประจำเดือนมาน้อย3วัน โอกาศท้องมีมั้ยคะ
ถ้าเป็นยาคุมแบบรายเดือน และกินครบทุกเม็ด ไม่ลืมยาเลย การคลาดเคลื่อนเวลา 1–2 ชั่วโมง ไม่ทำให้ประสิทธิภาพลดลงอย่างมีนัยสำคัญ
เลือดประจำเดือนที่มาน้อยลง หรือมาสั้นลง 2–3 วัน สามารถเกิดได้จากผลของยาคุมเอง
ดังนั้น โอกาสตั้งครรภ์ค่อนข้างต่ำมาก หากกินยาถูกต้องสม่ำเสมอ
แต่ถ้ายังกังวล หรือมีอาการผิดปกติ เช่น ประจำเดือนไม่มาเลย คลื่นไส้ คัดเต้านมผิดปกติ สามารถตรวจครรภ์เพื่อความสบายใจได้
—
นพ.นิรันดร์ ชัยศรีสุขอำพร
สอบถามหน่อยค่ะ กินยาคุมหมดแผงแล้วจะเริ่มแผงใหม่วันอาทิตย์นี้ ซึ่งวันนี้วันศุกร์แล้วรอบเดือนยังไม่มา มีลืมกินยาคุมบ้างมีโอกาสท้องไหมค่ะ
สวัสดีค่ะ คุณ JM
หากทานยาคุมหมดแผงแล้วเริ่มใหม่ตามกำหนดได้เลยค่ะ
ยาคุมกำเนิดชนิด 21 เม็ด ประจำเดือนจะมาในช่วง 7 วันที่เว้นยา และ
ยาคุมชนิด 28 เม็ด ประจำเดือนจะมาในช่วง 7 เม็ดสุดท้ายของแผง
สำหรับเรื่องการตั้งครรภ์ แนะนำให้ตรวจการตั้งครรภ์
ยาคุมกำเนิดชนิดรายเดือนมีประสิทธิภาพในการป้องกันการตั้งครรภ์สูง โดยแนะนำให้ทานต่อเนื่องในเวลาเดียวกันทุกวันนะคะ
ขอบคุณค่ะ
ทาน yaz ช้าไป1-2ชั่วโมงบ้าง ในหลายๆวัน แต่ไม่เคยลืมข้ามวัน มีเลือดออกในช่วงเม็ดฮอร์โมน(ประมาณเม็ดที่20) เลือดมาในปริมาณที่เพียงพอจนต้องใช้ผ้าอนามัย (แต่เปลี่ยนทุก3-4ชั่วโมง ไม่ได้เต็มแผ่น) ช่วงประมาณเม็ดที่ 24-25 มีอาการท้องเสีย (ถ่ายประมาณ3ครั้งต่อวัน แต่ไม่ได้เป็นน้ำเหลว ออกมามาก) และมีเพศสัมพันธ์แบบไม่ได้ป้องกันกับแฟน แต่หลั่งนอก พอช่วงเม็ดแป้ง ไม่มีเลือดออกมา จะเป็นอะไรมั้ยคะ
กิน Yaz 24+4 ช้า 1–2 ชั่วโมง มีเลือดออกช่วงเม็ดฮอร์โมน และไม่มีเลือดช่วงเม็ดแป้ง จากข้อมูลที่ให้มา โอกาสตั้งครรภ์ค่อนข้างต่ำมาก หากกิน Yaz ครบทุกเม็ด ไม่เคยขาดเกิน 24 ชั่วโมง
การกินช้ากว่าเวลาปกติ 1–2 ชั่วโมงไม่ถือว่าเป็นการลืมยา สำหรับยาคุมชนิดฮอร์โมนรวม โดย CDC ถือว่าช้ากว่า 24 ชั่วโมงจึงเข้าข่าย missed pill ในกรณีนี้
เลือดออกระหว่างเม็ดฮอร์โมนสามารถเกิดขึ้นได้จากยาคุม และไม่ได้หมายความว่าเป็นเลือดจากการตั้งครรภ์โดยอัตโนมัติ
อาการถ่าย 3 ครั้ง/วันแต่ ไม่เป็นน้ำเหลว และไม่ได้ต่อเนื่อง ≥48 ชั่วโมง โดยทั่วไปไม่ได้ทำให้ประสิทธิภาพยาคุมลดลงตามเกณฑ์ที่ใช้กับอาการท้องเสียรุนแรง
การไม่มีเลือดในช่วงเม็ดแป้งสามารถเกิดขึ้นได้ และไม่ได้แปลว่าตั้งครรภ์เสมอไป โดยเฉพาะเมื่อกินยาคุมถูกต้อง
ดังนั้นกรณีนี้ ยังไม่จำเป็นต้องหยุดยา หรือกินยาฉุกเฉินเพียงเพราะไม่มีเลือดช่วงเม็ดแป้ง ให้เริ่มแผงใหม่ตามกำหนด
หากกังวลมาก สามารถตรวจครรภ์ได้เมื่อครบ 21 วันหลังมีเพศสัมพันธ์ครั้งที่กังวล เพื่อให้ผลมีความน่าเชื่อถือมากขึ้น
—
นพ.นิรันดร์ ชัยศรีสุขอำพร